บาทดิจิทัล 2569: SME และร้านค้าเล็กต้องปรับตัวอย่างไร?

การเปลี่ยนผ่านสู่ยุคดิจิทัลกำลังจะมาถึงอีกหนึ่งก้าวสำคัญ เมื่อธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) เตรียมผลักดันการใช้ “บาทดิจิทัล” หรือ Central Bank Digital Currency (CBDC) ในวงกว้างภายในปี 2569 ซึ่งจะส่งผลกระทบโดยตรงต่อระบบเศรษฐกิจและการเงินของประเทศ โดยเฉพาะอย่างยิ่งกลุ่มผู้ประกอบการวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม (SME) และร้านค้าขนาดเล็ก ที่ถือเป็นรากฐานสำคัญของเศรษฐกิจไทย

ประเด็นสำคัญที่ผู้ประกอบการต้องรู้

• สถานะเทียบเท่าเงินสด: บาทดิจิทัล คือ เงินบาทในรูปแบบดิจิทัลที่ออกโดยธนาคารแห่งประเทศไทยโดยตรง มีสถานะเป็นเงินที่ชำระหนี้ได้ตามกฎหมาย (Legal Tender) เช่นเดียวกับธนบัตรและเหรียญกษาปณ์ที่ใช้กันในปัจจุบัน
• แตกต่างจากระบบปัจจุบัน: บาทดิจิทัลมีความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญกับ Mobile Banking หรือ E-Wallet ทั่วไป โดยเฉพาะในด้านโครงสร้างพื้นฐานที่เอื้อให้การโอนเงินข้ามผู้ให้บริการเป็นไปอย่างอิสระและไร้ข้อจำกัดมากขึ้น
• ข้อมูลธุรกรรมและการกำกับดูแล: ธุรกรรมทั้งหมดที่เกิดขึ้นผ่านระบบบาทดิจิทัลจะอยู่ภายใต้การกำกับดูแลของภาครัฐโดยตรง ซึ่งเป็นการเพิ่มความโปร่งใสและสร้างเสถียรภาพให้กับระบบการเงินโดยรวม
• ส่วนหนึ่งของเศรษฐกิจดิจิทัล: การผลักดันบาทดิจิทัลเป็นส่วนหนึ่งของยุทธศาสตร์ชาติในการขับเคลื่อนเศรษฐกิจดิจิทัล ซึ่งถูกวางให้เป็นกลไกสำคัญในการสร้างความมั่นคงทางเศรษฐกิจของไทยในอนาคต
• การเตรียมความพร้อมคือหัวใจ: แม้จะยังไม่มีแนวปฏิบัติที่เฉพาะเจาะจงสำหรับผู้ประกอบการรายย่อยออกมาอย่างเป็นทางการ แต่การเริ่มต้นเตรียมความพร้อมด้านเทคโนโลยี ความรู้ และกลยุทธ์ตั้งแต่เนิ่นๆ จะสร้างความได้เปรียบในการแข่งขัน

การมาถึงของบาทดิจิทัล และการเปลี่ยนแปลงครั้งสำคัญ

ในยุคที่เทคโนโลยีดิจิทัลเข้ามามีบทบาทในทุกมิติของชีวิต การชำระเงินก็เช่นกัน ประเทศไทยได้แสดงให้เห็นถึงศักยภาพในการเป็นผู้นำด้านการชำระเงินแบบเรียลไทม์ในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้มาแล้ว การมาถึงของ บาทดิจิทัล 2569 จึงไม่ใช่เป็นเพียงทางเลือกใหม่ในการชำระเงิน แต่คือการปฏิวัติโครงสร้างพื้นฐานทางการเงินของประเทศ ที่จะส่งผลกระทบต่อทุกคน ตั้งแต่ประชาชนทั่วไป ไปจนถึงผู้ประกอบการทุกขนาด โดยเฉพาะกลุ่ม SME และร้านค้าขนาดเล็กที่จำเป็นต้องทำความเข้าใจและเตรียมพร้อมรับมือกับการเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่นี้

บาทดิจิทัลไม่ใช่แค่เงินในแอปพลิเคชัน แต่เป็นวิวัฒนาการของเงินบาทที่เปลี่ยนจากรูปแบบกายภาพสู่ดิจิทัลโดยสมบูรณ์ ภายใต้การรับรองของธนาคารกลาง

นิยามและความสำคัญของบาทดิจิทัล (CBDC)

บาทดิจิทัล หรือที่รู้จักในชื่อสากลว่า Central Bank Digital Currency (CBDC) คือ สกุลเงินบาทที่ออกโดยธนาคารแห่งประเทศไทยในรูปแบบดิจิทัล มีคุณสมบัติและมูลค่าเทียบเท่ากับธนบัตรหรือเหรียญที่ใช้กันอยู่ในปัจจุบันทุกประการ สามารถใช้ชำระค่าสินค้าและบริการ โอนเงิน และทำธุรกรรมทางการเงินอื่นๆ ได้ตามกฎหมาย พูดง่ายๆ คือ เป็นการเปลี่ยนเงินสดในกระเป๋าให้ไปอยู่ในรูปแบบอิเล็กทรอนิกส์ที่ปลอดภัยและอยู่ภายใต้การดูแลของภาครัฐโดยตรง ซึ่งแตกต่างจากเงินในบัญชีธนาคารพาณิชย์ หรือเงินในกระเป๋าเงินอิเล็กทรอนิกส์ (E-Wallet) ของภาคเอกชน

ทำไมบาทดิจิทัลจึงสำคัญต่ออนาคตเศรษฐกิจไทย

การนำบาทดิจิทัลมาใช้ในวงกว้างมีเป้าหมายเพื่อยกระดับโครงสร้างพื้นฐานทางการเงินของประเทศให้มีประสิทธิภาพและความปลอดภัยสูงขึ้น ลดต้นทุนในการบริหารจัดการเงินสด ทั้งการพิมพ์ การขนส่ง และการทำลายธนบัตร นอกจากนี้ยังช่วยให้ภาครัฐสามารถดำเนินนโยบายทางการเงินและการคลังได้อย่างตรงจุดและรวดเร็วยิ่งขึ้น เช่น การจ่ายเงินช่วยเหลือหรือกระตุ้นเศรษฐกิจผ่านกระเป๋าเงินดิจิทัลโดยตรงถึงประชาชน ซึ่งจะช่วยเพิ่มความโปร่งใสและลดปัญหาการรั่วไหลของงบประมาณ สำหรับภาคธุรกิจ บาทดิจิทัลจะเปิดประตูสู่โอกาสใหม่ๆ ในการพัฒนานวัตกรรมทางการเงินและบริการที่ตอบสนองต่อความต้องการของสังคมไร้เงินสดได้อย่างเต็มรูปแบบ

เปรียบเทียบความแตกต่าง: บาทดิจิทัล vs. ระบบชำระเงินปัจจุบัน

เพื่อให้เห็นภาพชัดเจนยิ่งขึ้น การทำความเข้าใจความแตกต่างระหว่างบาทดิจิทัลกับระบบชำระเงินที่คุ้นเคยเป็นสิ่งสำคัญ แม้ว่าการใช้งานในมุมของผู้บริโภคอาจดูคล้ายคลึงกัน แต่ในเชิงโครงสร้างและศักยภาพนั้นมีความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญ

จากตารางจะเห็นว่าจุดเด่นที่สุดของบาทดิจิทัลคือการทำลายกำแพงระหว่างผู้ให้บริการ ทำให้การโอนเงินระหว่างบัญชีธนาคารและ E-Wallet ของสถาบันการเงินที่ไม่ใช่ธนาคาร (Non-bank) สามารถทำได้อย่างไร้รอยต่อ ซึ่งจะช่วยลดต้นทุนและเพิ่มการแข่งขันในตลาดบริการทางการเงิน อันเป็นประโยชน์ต่อผู้บริโภคและร้านค้าในท้ายที่สุด

บาทดิจิทัล 2569: SME และร้านค้าเล็กต้องปรับตัวอย่างไร?

แม้ในปัจจุบันจะยังไม่มีคู่มือหรือแนวทางปฏิบัติสำหรับ SME และร้านค้าขนาดเล็กจากหน่วยงานภาครัฐออกมาอย่างเป็นทางการ แต่ผู้ประกอบการสามารถเริ่มต้นเตรียมความพร้อมได้จากข้อมูลที่มีอยู่ เพื่อให้สามารถปรับตัวได้อย่างทันท่วงทีเมื่อบาทดิจิทัลถูกนำมาใช้งานจริงในวงกว้าง การปรับตัวสามารถแบ่งออกเป็น 3 ด้านหลัก ดังนี้

การเตรียมความพร้อมด้านโครงสร้างพื้นฐานและเทคโนโลยี

หัวใจสำคัญของการรับชำระเงินดิจิทัลคือความพร้อมของอุปกรณ์และระบบหลังบ้าน ผู้ประกอบการควรพิจารณาลงทุนหรือปรับปรุงในส่วนต่างๆ ดังนี้

• อุปกรณ์รับชำระเงิน: ตรวจสอบให้แน่ใจว่ามีสมาร์ทโฟนหรือแท็บเล็ตที่อยู่ในสภาพพร้อมใช้งาน สามารถเชื่อมต่ออินเทอร์เน็ตและรองรับแอปพลิเคชันใหม่ๆ ได้อย่างไม่มีปัญหา ในอนาคตอาจมีเครื่องรับชำระเงิน (EDC) รุ่นใหม่ที่รองรับบาทดิจิทัลโดยตรง
• การเชื่อมต่ออินเทอร์เน็ต: ระบบอินเทอร์เน็ตที่เสถียรเป็นสิ่งจำเป็นอย่างยิ่งสำหรับการทำธุรกรรมดิจิทัล เพื่อป้องกันปัญหาการชำระเงินที่ติดขัดหรือล้มเหลว ซึ่งอาจสร้างประสบการณ์ที่ไม่ดีให้กับลูกค้าได้ ร้านค้าควรมีแผนสำรอง เช่น การใช้เครือข่ายมือถือเป็นตัวเลือกเสริม
• ระบบจัดการการขาย (POS): หากปัจจุบันยังใช้การจดบันทึกด้วยมือ อาจถึงเวลาพิจารณาระบบ Point of Sale (POS) แบบดิจิทัล ซึ่งไม่เพียงแต่ช่วยในการรับชำระเงิน แต่ยังสามารถบันทึกข้อมูลการขาย จัดการสต็อกสินค้า และออกใบเสร็จรับเงินอิเล็กทรอนิกส์ได้อีกด้วย
• ความปลอดภัยทางไซเบอร์: เมื่อธุรกรรมทั้งหมดอยู่ในรูปแบบดิจิทัล ความเสี่ยงด้านความปลอดภัยทางไซเบอร์ก็เพิ่มขึ้น ผู้ประกอบการควรสร้างความตระหนักรู้พื้นฐาน เช่น การตั้งรหัสผ่านที่รัดกุม การไม่เปิดเผยข้อมูลส่วนตัว และการอัปเดตซอฟต์แวร์ให้เป็นเวอร์ชันล่าสุดอยู่เสมอ

การปรับกลยุทธ์ทางธุรกิจเพื่อรองรับพฤติกรรมผู้บริโภคใหม่

การมาของบาทดิจิทัลจะเร่งให้สังคมไทยก้าวเข้าสู่สังคมไร้เงินสดเร็วขึ้น พฤติกรรมของผู้บริโภคจะเปลี่ยนไป และนี่คือสิ่งที่ผู้ประกอบการต้องปรับตัว

• สร้างประสบการณ์ชำระเงินที่ราบรื่น: ความสะดวกและรวดเร็วคือสิ่งที่ลูกค้าคาดหวัง การเตรียมความพร้อมในการรับชำระเงินด้วยบาทดิจิทัลจะช่วยสร้างความประทับใจและตอบสนองความต้องการของลูกค้ากลุ่มที่คุ้นเคยกับเทคโนโลยีได้เป็นอย่างดี
• การใช้ข้อมูลเพื่อต่อยอด: ธุรกรรมดิจิทัลทำให้เกิดข้อมูลจำนวนมาก ร้านค้าสามารถนำข้อมูลการขาย เช่น สินค้าขายดี ช่วงเวลาที่ขายดี มาวิเคราะห์เพื่อวางแผนการตลาด จัดโปรโมชั่น หรือบริหารจัดการสต็อกได้อย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น
• ขยายช่องทางการขายออนไลน์: บาทดิจิทัลจะทำให้การชำระเงินบนแพลตฟอร์มออนไลน์และโซเชียลคอมเมิร์ซสะดวกและปลอดภัยยิ่งขึ้น ผู้ประกอบการควรพิจารณาขยายช่องทางการขายไปยังโลกออนไลน์เพื่อเข้าถึงลูกค้ากลุ่มใหม่ๆ

การพัฒนาทักษะและความรู้เท่าทันดิจิทัล

เทคโนโลยีเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว การเรียนรู้และพัฒนาทักษะอย่างต่อเนื่องจึงเป็นสิ่งสำคัญอย่างยิ่งสำหรับผู้ประกอบการและพนักงาน

• ติดตามข่าวสารอย่างใกล้ชิด: ผู้ประกอบการควรติดตามประกาศและข้อมูลอย่างเป็นทางการจากธนาคารแห่งประเทศไทยและหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เพื่อให้เข้าใจกฎเกณฑ์และวิธีการใช้งานที่ถูกต้อง
• ฝึกอบรมพนักงาน: พนักงานหน้าร้านคือด่านแรกที่ต้องพบกับลูกค้า การจัดอบรมให้พนักงานมีความเข้าใจในระบบการรับชำระเงินแบบใหม่ จะช่วยให้สามารถให้บริการและตอบข้อสงสัยของลูกค้าได้อย่างมั่นใจ
• สร้างความเข้าใจเรื่องการเงินดิจิทัล: ทำความเข้าใจพื้นฐานเกี่ยวกับการบริหารจัดการการเงินในยุคดิจิทัล เช่น การตรวจสอบยอดเงินเข้า-ออก การทำบัญชีรายรับรายจ่ายจากข้อมูลดิจิทัล และการป้องกันการฉ้อโกงทางออนไลน์

บทบาทภาครัฐและภูมิทัศน์เศรษฐกิจดิจิทัลไทยปี 2569

การผลักดันบาทดิจิทัลไม่ได้เกิดขึ้นอย่างโดดเดี่ยว แต่เป็นส่วนหนึ่งของภาพใหญ่ในการขับเคลื่อนประเทศด้วยเศรษฐกิจดิจิทัล ซึ่งภาครัฐได้วางยุทธศาสตร์และเป้าหมายที่ชัดเจนไว้

นโยบายสนับสนุนและโครงการกระตุ้นเศรษฐกิจ

ภาครัฐมีแนวโน้มที่จะใช้นโยบายกระตุ้นเศรษฐกิจผ่านกระเป๋าเงินดิจิทัลมากขึ้น ตัวอย่างเช่น แผนการแจกเงินดิจิทัล 10,000 บาทในปีงบประมาณ 2569 ซึ่งโครงการลักษณะนี้จะเป็นตัวเร่งสำคัญที่ทำให้ประชาชนและร้านค้าจำนวนมากต้องปรับตัวเข้าสู่ระบบการชำระเงินดิจิทัลอย่างรวดเร็ว สร้างความคุ้นเคยและกระตุ้นให้เกิดการยอมรับในวงกว้าง ซึ่งจะเป็นประโยชน์ต่อการนำบาทดิจิทัลมาใช้ในระยะต่อไป

เป้าหมายการเติบโตของเศรษฐกิจดิจิทัล

เศรษฐกิจดิจิทัลถูกกำหนดให้เป็นเสาหลักแห่งความมั่นคงทางเศรษฐกิจของไทยในปี 2569 มีการคาดการณ์ว่าผลิตภัณฑ์มวลรวมในประเทศ (GDP) ภาคดิจิทัลของไทยจะมีมูลค่าสูงถึง 5.6 ล้านล้านบาท โดยมีอัตราการเติบโตอยู่ที่ 4.2% ซึ่งสูงกว่าอัตราการเติบโตของ GDP โดยรวมของประเทศที่คาดว่าจะอยู่ที่ 1.5-2.0% ถึงสองเท่าตัวเลขนี้สะท้อนให้เห็นถึงความสำคัญและศักยภาพของเศรษฐกิจดิจิทัล และบาทดิจิทัลก็คือหนึ่งในโครงสร้างพื้นฐานสำคัญที่จะรองรับการเติบโตดังกล่าว

วิเคราะห์โอกาสและความท้าทายสำหรับ SME และร้านค้าเล็ก

ทุกการเปลี่ยนแปลงย่อมมาพร้อมกับโอกาสและความท้าทาย การเปลี่ยนผ่านสู่ยุคบาทดิจิทัลก็เช่นกัน ผู้ประกอบการรายย่อยจำเป็นต้องมองให้ออกและเตรียมพร้อมรับมือทั้งสองด้าน

โอกาสจากการเปลี่ยนแปลงสู่สังคมไร้เงินสด

• ลดต้นทุนการจัดการเงินสด: ไม่ต้องสำรองเงินทอน ไม่ต้องเสียเวลานับเงินหลังปิดร้าน และลดความเสี่ยงจากการเก็บเงินสดจำนวนมากไว้ที่ร้าน
• เพิ่มประสิทธิภาพการทำบัญชี: ทุกธุรกรรมถูกบันทึกแบบดิจิทัล ทำให้ง่ายต่อการตรวจสอบและจัดทำบัญชีรายรับ-รายจ่าย ลดความผิดพลาดของมนุษย์
• เข้าถึงลูกค้ากลุ่มใหม่: สามารถตอบสนองความต้องการของลูกค้ากลุ่มคนรุ่นใหม่ที่นิยมการใช้จ่ายผ่านช่องทางดิจิทัล และนักท่องเที่ยวต่างชาติที่คุ้นเคยกับสังคมไร้เงินสด
• ต่อยอดสู่นวัตกรรมบริการ: เมื่อมีโครงสร้างพื้นฐานทางการเงินที่เปิดกว้าง อาจเกิดบริการทางการเงินใหม่ๆ ที่เอื้อประโยชน์ต่อ SME เช่น การขอสินเชื่อที่พิจารณาจากข้อมูลกระแสเงินสดดิจิทัล เป็นต้น

ความท้าทายที่ต้องเตรียมรับมือ

• ต้นทุนในการปรับตัว: การลงทุนในอุปกรณ์ใหม่หรือการติดตั้งระบบอินเทอร์เน็ตอาจเป็นภาระสำหรับร้านค้าขนาดเล็กบางแห่ง
• ช่องว่างทางดิจิทัล (Digital Divide): ผู้ประกอบการสูงอายุหรือผู้ที่ไม่มีความคุ้นเคยกับเทคโนโลยีอาจปรับตัวได้ช้ากว่า และอาจเสียโอกาสทางธุรกิจไป
• ความกังวลด้านความเป็นส่วนตัว: การที่ข้อมูลธุรกรรมอยู่ภายใต้การกำกับดูแลของภาครัฐอาจสร้างความกังวลให้กับผู้ประกอบการบางส่วนในเรื่องความเป็นส่วนตัวของข้อมูล
• ความเสี่ยงด้านระบบล่ม: การพึ่งพาระบบดิจิทัลและอินเทอร์เน็ตเพียงอย่างเดียวมีความเสี่ยงหากระบบเกิดขัดข้อง ซึ่งอาจทำให้การซื้อขายหยุดชะงักได้

บทสรุป: ก้าวสู่ยุคใหม่ของระบบการเงินดิจิทัล

การมาถึงของ บาทดิจิทัล 2569 ถือเป็นจุดเปลี่ยนที่สำคัญของระบบเศรษฐกิจและการเงินไทย ซึ่งจะนำพาประเทศเข้าสู่สังคมไร้เงินสดอย่างเต็มรูปแบบ สำหรับผู้ประกอบการ SME และร้านค้าขนาดเล็ก นี่ไม่ใช่เรื่องไกลตัวอีกต่อไป แต่เป็นสิ่งที่ต้องเริ่มให้ความสนใจและเตรียมความพร้อมตั้งแต่วันนี้ การปรับตัวอาจต้องอาศัยการลงทุนและความพยายามในการเรียนรู้สิ่งใหม่ แต่ในระยะยาวแล้ว ประโยชน์ที่ได้รับทั้งในแง่ของประสิทธิภาพการดำเนินงาน การลดต้นทุน และการสร้างโอกาสทางธุรกิจใหม่ๆ จะมีมูลค่ามากกว่าอย่างแน่นอน การเริ่มต้นก่อนย่อมหมายถึงการคว้าความได้เปรียบไว้ในมือก่อนใครในสมรภูมิเศรษฐกิจดิจิทัลแห่งอนาคต

การปรับตัวให้เข้ากับยุคสมัยดิจิทัลไม่ได้จำกัดอยู่แค่ระบบการชำระเงิน แต่ยังรวมถึงภาพลักษณ์และการสร้างแบรนด์ขององค์กรด้วย เช่นเดียวกับการเตรียมพร้อมรับบาทดิจิทัล การเลือกพันธมิตรที่ใช่ในการสร้างสรรค์ภาพลักษณ์ก็เป็นสิ่งสำคัญ สำหรับองค์กรหรือแบรนด์ที่กำลังมองหาเสื้อผ้าพิมพ์ลายคุณภาพสูง ไม่ว่าจะเป็นเสื้อกีฬา เสื้อพนักงาน หรือเสื้อสำหรับกิจกรรมต่างๆ เพื่อสร้างการจดจำและสะท้อนความเป็นตัวตนของแบรนด์ KDC SPORT คือผู้เชี่ยวชาญด้านการผลิตและจำหน่ายเสื้อผ้าพิมพ์ลายครบวงจร พร้อมตอบสนองทุกความต้องการที่หลากหลาย สามารถ ติดต่อเรา เพื่อสอบถามรายละเอียดเพิ่มเติม

ที่อยู่ของเรา
888 หมู่ 26 ต.ศิลา อ.เมือง จ.ขอนแก่น 40000

เบอร์โทรศัพท์ติดต่อ
094-295-9898